Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) verilerine göre, 2025 yılının Aralık ayında finansal kesim dışındaki şirketlerin döviz varlıkları 7 milyar 57 milyon dolar artış gösterirken, yükümlülükleri ise 11 milyar 189 milyon dolarlık bir artışla kaydedildi.
Net Döviz Pozisyonu Açığı Artış Gösterdi
Bu değişimlerin etkisiyle, ilgili şirketlerin net döviz pozisyonu açığı 4 milyar 132 milyon dolar artarak 188 milyar 551 milyon dolara ulaştı. Bu durum, döviz varlıklarının ve yükümlülüklerinin artışının ardında yatan temel nedenler arasında yer alıyor. Firmaların döviz üzerindeki pozisyonları, uluslararası ticaret ve yatırımlar doğrultusunda büyük önem taşımaktadır. Özellikle ihracat rakamlarındaki artış, firmaların döviz risklerini yönetme konusunda daha dikkatli olmalarını gerektirmekte. Bu durum, işletmelerin mali durumlarını ve gelecekteki döviz dalgalanmalarına karşı dayanıklılıklarını etkileyebilir.
Varlık Dağılımındaki Artış Kalemleri
Aralık 2025 döneminde finansal kesim dışı şirketlerin varlık dağılımına bakıldığında, bir önceki aya göre yurt içi bankalardaki mevduat, ihracat alacakları, türev varlıklar ve yurt dışına doğrudan sermaye yatırımları sırasıyla 2 milyar 438 milyon dolar, 2 milyar 400 milyon dolar, 1 milyar 130 milyon dolar ve 1 milyar 73 milyon dolar artış göstermiştir. Bu kalemlerin her biri, firmaların toplam varlık büyüklüğünü artırırken, piyasalardaki döviz akışını daha da güçlendirmiştir. Varlıkların bu şekilde artışı, firmaların mali sağlığı açısından olumlu bir gösterge olarak değerlendirilmekte ve gelecekteki finansal planlamalar için önemli bir temel oluşturmaktadır.
Yükümlülük Dağılımındaki Gelişmeler
Yükümlülük dağılımına bakıldığında ise, bir önceki aya göre yurt dışından sağlanan nakdi krediler 4 milyar 240 milyon dolar, yurt içinden sağlanan nakdi krediler 3 milyar 818 milyon dolar, ithalat borçları 2 milyar 362 milyon dolar ve türev yükümlülükler 769 milyon dolar artış göstermiştir. Bu durum, toplam yükümlülüklerin 11 milyar 189 milyon dolar yükselmesine yol açmıştır. Yükümlülüklerin artışında, şirketlerin finansman ihtiyaçlarını karşılama çabalarının ön planda olduğu görülmektedir. Özellikle yurt dışından alınan krediler, firmaların dövizle ilgili anlaşmalarını daha da güçlendirmekte ve yeni yatırım fırsatlarını devreye sokmaktadır.
Kısa Vadeli Kredilere İlişkin Veriler
Kısa vadeli kredilerin vade yapısına bakıldığında, Aralık 2025 döneminde yurt içinden alınan kredilerde, kısa ve uzun vadeli krediler sırasıyla 323 milyon dolar ve 3 milyar 495 milyon dolar artış gösterdi. Yurt dışından sağlanan kredilerde ise kısa vadeli krediler 2 milyar 398 milyon dolar, uzun vadeli krediler ise 4 milyar 204 milyon dolar arttı. Bu artış, firmaların kısa vadeli yükümlülüklerini karşılayabilme kabiliyeti üzerinde dururken, mali yönetim ve likidite ihtiyaçlarının iyi planlandığını göstermektedir. Kısa vadeli varlıkların ve yükümlülüklerin dengede kalması, işletmelerin sürdürülebilirliği açısından kritik bir öneme sahiptir.
Kısa Vadeli Net Döviz Pozisyonu Durumu
Aralık 2025 döneminde kısa vadeli varlıklar toplamı 149 milyar 52 milyon dolar, kısa vadeli yükümlülükler ise 137 milyar 298 milyon dolar olarak belirlenmiştir. Kısa vadeli net döviz pozisyonundaki fazla ise 11 milyar 754 milyon doları bulurken, bu rakam önceki yılın Kasım ayına göre 2 milyar 514 milyon dolar artmıştır. Kısa vadeli yükümlülüklerin toplam yükümlülükler içindeki payı ise yüzde 37 seviyesinde gerçekleşmiştir. Bu durum, firmaların kısa vadeli döviz pozisyonlarından yararlanabilme ve döviz dalgalanmalarına karşı korunma kabiliyetlerini artırdığını göstermektedir. Bu tür bir yönetim, özellikle döviz kurlarındaki değişimlerin firmalar üzerinde yaratabileceği olumsuz etkileri minimize etme adına kritik öneme sahiptir.